SF6 in middenspanningsinstallaties (2026): regelgeving, verplichtingen en migratie naar SF6-vrije RMU’s (nieuwbouw & retrofit)

SF6 in middenspanningsinstallaties is in 2026 niet langer een “nice to know”, maar een directe compliance- en investeringsvraag: nieuwe MV-schakelapparatuur tot en met 24 kV met SF6 mag in de EU in principe niet meer worden geïnstalleerd, terwijl bestaande assets nog wél beheer-, rapportage- en lifecycle-risico’s houden (lekkage, documentatie, onderhoudsprocedures). ([eur-lex.europa.eu](https://eur-lex.europa.eu/eli/reg/2024/573/2024-02-20/eng?utm_source=openai))

Hulp nodig bij de juiste keuze (nieuw SF6-vrij vs. retrofit) en bij het netbeheerder-proof opleverdossier? M2E ondersteunt asset owners met engineering, vervanging/renovatie en commissioning van middenspanningsstations, inclusief FAT/SAT en documentatie. Bekijk ook onze oplossing voor een SF6-vrij compactstation of neem vroegtijdig contact op voor een haalbaarheidscheck. ([m2e.nl](https://m2e.nl/oplossingen/sf6-vrij-compactstation?utm_source=openai))

Focus zoekwoord: SF6 middenspanning regelgeving (waar gaat het in 2026 écht over?)

Met de herziening van de Europese F-gassenregels (Verordening (EU) 2024/573) wordt de toepassing van SF6 in schakelinstallaties stapsgewijs beperkt. Voor veel organisaties draait het in 2026 om drie praktische vragen:

Mag ik nog SF6 toepassen in nieuwe MV-schakelinstallaties? (antwoord: voor ≤24 kV is dat in principe niet meer toegestaan; uitzonderingen lopen via de formele route)
Wat zijn mijn plichten bij bestaande SF6-installaties? (beheer, procedures, documentatie, werkzaamheden door bevoegd personeel)
Wat is het beste migratiepad? (nieuwbouw met SF6-vrije RMU/GIS-alternatieven vs. retrofit/uitfaseren)

Daarnaast spelen netbeheerder-eisen en projectrisico’s (beschikbaarheid, doorlooptijden, downtime en acceptatie) een steeds grotere rol. ([m2e.nl](https://m2e.nl/oplossingen/sf6-vrij-compactstation?utm_source=openai))

Wat is SF6 en waarom is het een thema in MV-schakelinstallaties?

SF6 (zwavelhexafluoride) is een synthetisch gas dat historisch veel is toegepast in MV-schakelinstallaties (o.a. RMU’s en GIS) vanwege de sterke isolerende eigenschappen en boogdovende werking. ([abb.com](https://www.abb.com/global/en/areas/electrification/medium-voltage/switchgear/sf6-free?utm_source=openai))

In de praktijk is SF6 in 2026 een thema door:

Milieu-impact: SF6 heeft een zeer hoge Global Warming Potential (GWP) en is daarmee een zwaar broeikasgas; lekkages tellen disproportioneel zwaar mee in klimaatimpact. ([esbnetworks.ie](https://www.esbnetworks.ie/services/get-connected/renewable-connection/f-gas-regulation?utm_source=openai))
Lekkage- en handling-risico’s: tijdens levensduur (ouderdom, afdichtingen), bij storingen en vooral bij werkzaamheden (afzuigen, vullen, terugwinnen).
Lifecycle-risico’s voor assets: strengere regels maken nieuwbouw met SF6 lastiger/onmogelijk, en service/onderhoud wordt richting de toekomst strikter (o.a. eisen rond terugwinning en inzet van reclaimed/recycled SF6 in latere fases). ([eur-lex.europa.eu](https://eur-lex.europa.eu/eli/reg/2024/573/2024-02-20/eng?utm_source=openai))

Wat zegt de regelgeving in 2026 over SF6 in middenspanning?

De belangrijkste lijn (samengevat) is: de EU beperkt SF6 in elektrische schakelinstallaties via Verordening (EU) 2024/573, met een gefaseerde uitfasering. Voor middenspanning is met name relevant dat vanaf 1 januari 2026 nieuwe MV-schakelapparatuur voor primaire en secundaire distributie tot en met 24 kV met F-gassen (waaronder SF6) in principe niet meer is toegestaan. ([eur-lex.europa.eu](https://eur-lex.europa.eu/eli/reg/2024/573/2024-02-20/eng?utm_source=openai))

Belangrijk: in uitzonderingssituaties kan een afwijkings-/meldroute van toepassing zijn. In Nederland publiceert de ILT hierover expliciete informatie en een meldproces voor (afwijkend) gebruik van F-gas in nieuwe MV-schakelaars tot en met 24 kV. ([ilent.nl](https://www.ilent.nl/onderwerpen/stoffen-en-producten/f-gassen-en-ozonlaagafbrekende-stoffen/gebruik-van-gefluoreerd-broeikasgas-f-gas-in-middenspanningsschakelaar-melden?utm_source=openai))

Wie heeft welke plichten? (eigenaar/asset manager, IV, aannemer/onderhoud)

Bij SF6 draait compliance niet alleen om “wat mag”, maar ook om wie aantoonbaar wat beheerst. In de praktijk helpen deze rolafspraken om audit- en incidentrisico te verlagen:

1) Eigenaar / asset owner / asset manager

Portfoliobeheer: weten waar SF6-assets staan, welke types/velden, vulhoeveelheden, bouwjaren, toestand en risico’s.
Beslis- en investeringsplicht: tijdig migreren waar vervanging/uitbreiding nodig is (zeker bij uitbreidingen, verplaatsingen of einde levensduur).
Documentatie & overdraagbaarheid: zorgen dat logboeken, revisies en opleverdossiers compleet blijven (ook richting netbeheerder/verzekeraar).

2) Installatieverantwoordelijke (IV)

Werkprocedures en veiligheid: borgen dat werkzaamheden aan MV-installaties (incl. SF6-handling waar van toepassing) volgens procedure en bevoegdheden verlopen.
Technische integriteit: bewaken dat wijzigingen (vervanging RMU, relais, meting, telemetrie) niet leiden tot onveilige of niet-selectieve netwerking.
Acceptatiecriteria: eisen aan FAT/SAT, beproeving, instellingen en bewijsvoering vastleggen vóór uitvoering.

3) Aannemer / onderhoudspartij / servicepartner

Uitvoering & registratie: correct omgaan met SF6 waar nog aanwezig (afzuigen/terugwinnen, lekdicht werken, rapporteren wat is gedaan).
Werkvoorbereiding: juiste materialen, tooling, bevoegd personeel en duidelijke overdracht (as-built, testrapporten, instellingen).
Opleverdossier: meetrapporten, beproevingsrapporten, instellingenlijsten en conformiteitsdocumentatie aanleveren.

Let op: de exacte invulling van taken en bewijsstukken hangt af van asset type, netbeheerder, contractvorm en (waar van toepassing) F-gas verplichtingen/meldingen. ([ilent.nl](https://www.ilent.nl/onderwerpen/stoffen-en-producten/f-gassen-en-ozonlaagafbrekende-stoffen/gebruik-van-gefluoreerd-broeikasgas-f-gas-in-middenspanningsschakelaar-melden?utm_source=openai))

Keuzekader: wanneer nieuw SF6-vrij vs. retrofit/uitfaseren van bestaande SF6-assets?

In 2026 is “doorrijden tot het stuk gaat” bij SF6 vaak niet meer de goedkoopste strategie. Gebruik dit keuzekader:

Kies meestal voor nieuw SF6-vrij (RMU/GIS-alternatieven) als…

er nieuwbouw of een grote uitbreiding gepland is (zeker bij ≤24 kV).
je een netbeheerderproof traject wilt met voorspelbare acceptatie en toekomstbestendigheid.
je risicomijdend bent op lekkage, F-gas-handling en toekomstige servicebeperkingen.

Voor veel projecten betekent dit: een SF6-vrij compactstation met vacuüm- of luchtgeïsoleerde schakeltechniek. ([m2e.nl](https://m2e.nl/oplossingen/sf6-vrij-compactstation?utm_source=openai))

Retrofit/gefaseerd uitfaseren is vaak logisch als…

het station bouwkundig nog lang mee kan (behuizing/trafo/LS) en alleen de MV-schakelinstallatie “het probleem” is (leverbaarheid, compliance, veroudering).
downtime extreem duur is en je een gefaseerde ombouw kunt plannen (bijv. tijdens geplande stops).
ruimte/ventilatie/plaatsing het lastig maakt om een compleet nieuw station te plaatsen.

Praktische afwegingscriteria (checklist)

Kosten & TCO: CAPEX (nieuw/retrofit) vs. OPEX (onderhoud, handling, risico’s).
Downtime & ombouwrisico: kabelwerk, omzetten velden, testen, netvrijgave.
Beschikbaarheid & doorlooptijd: levertijden van SF6-vrije RMU’s, secundaire techniek en meet/telecom.
Ruimte & omgeving: afmetingen, kabelkelders, ventilatie/thermiek (zeker relevant in compacte behuizingen).
Netbeheerder-eisen: acceptatie, configuratie, beveiligingsfilosofie, dossiervereisten. (Deze kunnen per netbeheerder verschillen.) ([m2e.nl](https://m2e.nl/kennisbank/juiste-compactstation-kiezen?utm_source=openai))

Interne link-tip: Als je tegelijk stationkeuze en netbeheerdertraject wilt uitlijnen, lees ook hoe je het juiste compactstation kiest en wat een netbeheerders inkoopstation is. ([m2e.nl](https://m2e.nl/kennisbank/juiste-compactstation-kiezen?utm_source=openai))

Technische aandachtspunten bij migratie (waar het vaak misgaat)

Een RMU vervangen (of een station migreren naar SF6-vrij) is zelden “1-op-1 dezelfde doos terugplaatsen”. Dit zijn de kritieke technische aandachtspunten die je vooraf moet borgen:

1) Beveiliging & relais-instellingen

Nieuwe CT/VT-verhoudingen of meetconcepten kunnen instellingen beïnvloeden.
Karakteristieken (tijd/instantaan, richtingsbeveiliging, aardfoutfilosofie) moeten opnieuw worden gevalideerd.
Tripketen: interlocks, teletrip, uitgangen/ingangen, fail-safe gedrag.

2) Selectiviteit en kortsluitniveau (IAC/Ith/Idyn)

Controleer kortsluitstromen en de match met de gekozen schakelinstallatie (IAC, Ith/Idyn) en met uitschakeltijden (I²t).
Herbeoordeel selectiviteit bij gewijzigde netconfiguraties (ring/stralend, koppelingen, parallel). ([m2e.nl](https://www.m2e.nl/kennisbank/kortsluitberekening-middenspanning-transformator-inrush-impedantie?utm_source=openai))

3) Netcode / netbeheerder-eisen

Bij opwek (PV/BESS) of kritische aansluitingen gelden vaak aanvullende eisen aan beveiliging, anti-eilandbedrijf, meting en logging/telemetrie.
Leg vroeg vast wat er op het PCC/overdrachtspunt moet gebeuren (functie, plaatsing, bewijsvoering). ([m2e.nl](https://m2e.nl/kennisbank/netcode-eisen-zonnepark-middenspanning?utm_source=openai))

4) SCADA/telemetrie en integratie

Protocolkeuzes, signaallijst, tijdsynchronisatie, cyber-eisen (projectspecifiek) en testscenario’s.
Afstemming met OT/IT en met netbeheerder (indien telemetrie-eisen in het aansluittraject zitten).

5) Typebeproeving, FAT/SAT en acceptatie na vervanging

FAT: functionele checks, interlocks, IO-test, instellingenreview, documentatiecontrole.
SAT/commissioning: secundaire injectie, ketentests, telemetrie, schakelfuncties, vrijgavecriteria.
Opleverdossier: as-built, testrapporten, instellingen, single line diagram, kabel- en klemmenlijsten.

Tussentijdse CTA: Wil je zeker weten dat je vervanging in één keer door netbeheerderacceptatie en inbedrijfstelling komt? M2E kan de engineering (incl. kortsluit- en beveiligingsstudies), levering en FAT/SAT begeleiden. Start met onze gids over kortsluitberekening in middenspanning of vraag direct een technisch intakegesprek aan. ([m2e.nl](https://www.m2e.nl/kennisbank/kortsluitberekening-middenspanning-transformator-inrush-impedantie?utm_source=openai))

Praktische roadmap (2026): van SF6-portfolio naar SF6-vrije operatie

Onderstaande roadmap werkt goed voor organisaties met meerdere stations en een mix van RMU’s/GIS.

Stap 1 — Inventarisatie: bouw je SF6-portfolio (asset register)

Locatie, netbeheerder, spanningsniveau (10/20 kV), configuratie (ring/eind), aantal velden.
Type RMU/GIS, bouwjaar, (waar beschikbaar) SF6-vulhoeveelheid, onderhoudshistorie, storingen/lekkage-indicaties.
Documentstatus: schema’s, testrapporten, instellingen, revisies, opleverdossier.

Tip: combineer dit met een bredere restlevensduurblik; stations gaan vaak 25–40 jaar mee, maar componenten (zoals schakelinstallaties) kunnen eerder end-of-life raken. ([m2e.nl](https://m2e.nl/kennisbank/levensduur-compactstation?utm_source=openai))

Stap 2 — Prioriteer: waar begin je?

Kritikaliteit: impact op continuïteit, veiligheid en productie.
Risico op lekkage/incident: ouderdom, type, bekende issues, omgeving (corrosie/vocht).
Projectkansen: combineer met geplande stops, uitbreidingen, PV/BESS-integratie of netverzwaring.

Stap 3 — Kies migratiestrategie per site

Nieuw SF6-vrij station (sneller voorspelbaar voor acceptatie, maar civiel/plaatsing kan zwaarder zijn).
Retrofit (behoud behuizing/trafo waar mogelijk; focus op MV-velden + secundair).
Gefaseerde uitfasering (tijdelijk risico accepteren met duidelijke einddatum en beheersmaatregelen).

Stap 4 — Projectaanpak: engineering → uitvoering → inbedrijfstelling

Definieer scope: primair (RMU/GIS), secundair (relais/meting/telecom), bouwkundig, civiel, kabelwerk.
Maak een test- en acceptatieplan (FAT/SAT) inclusief terugvalscenario’s.
Organiseer netbeheerderafstemming vroeg (configuratie, dossier, vrijgave).

Stap 5 — Opleverdossier & beheer na conversie

As-built tekeningen, schema’s, instellingen en testrapporten centraal opslaan.
Nieuwe onderhoudsstrategie vastleggen (inspectiefrequenties, spare parts, storingsrespons).
Monitoren: thermiek, schakelfrequenties, storingsregistratie, trendanalyse (waar passend).

Veelgemaakte valkuilen (en hoe je ze voorkomt)

Te laat starten met levertijden: SF6-vrije alternatieven hebben soms andere doorlooptijden; plan dit vóór het aansluit- of uitbreidingsbesluit.
“1-op-1” vervangen zonder beveiligingsreview: instellingen/selectiviteit kunnen door kleine wijzigingen al niet meer kloppen.
Onvolledig opleverdossier: leidt tot vertraging in vrijgave en hogere beheerkosten.
Netbeheerderafstemming achteraf: verhoogt kans op rework tijdens SAT/commissioning.

Samenvatting

De kern van SF6 middenspanning regelgeving in 2026 is dat SF6 in nieuwe MV-schakelapparatuur tot en met 24 kV in de EU in principe niet meer is toegestaan, terwijl bestaande SF6-assets extra lifecycle-aandacht vragen (risico’s, procedures en aantoonbaarheid). ([eur-lex.europa.eu](https://eur-lex.europa.eu/eli/reg/2024/573/2024-02-20/eng?utm_source=openai))

De beste aanpak is portfolio-gedreven: inventariseren, prioriteren en per locatie kiezen tussen nieuw SF6-vrij (RMU/GIS-alternatieven) of retrofit, met extra focus op beveiliging/selectiviteit, netcode-eisen, SCADA/telemetrie en een strak FAT/SAT- en dossiertraject.

Harde CTA: Wil je een concreet migratieplan (nieuwbouw vs. retrofit) inclusief engineering, testplan en opleverdossier? Neem contact op met M2E voor een intake en ontvang een voorstel met planning, risico’s en kostenscope. Start desgewenst via onze pagina’s voor SF6-vrij compactstation, inkoopstation/klantstation conform PvE of compactstation kopen of huren.

FAQ (featured snippets)

Wat is SF6 en waarom wordt het uitgefaseerd in middenspanning?

SF6 is een isolatie- en boogdovend gas dat veel is toegepast in MV-schakelinstallaties. Het wordt uitgefaseerd omdat het een zeer sterk broeikasgas is en lekkage over de levensduur klimaatimpact veroorzaakt. ([abb.com](https://www.abb.com/global/en/areas/electrification/medium-voltage/switchgear/sf6-free?utm_source=openai))

Is SF6 in middenspanningsschakelinstallaties verboden sinds 2026?

Voor de EU geldt dat nieuwe middenspanningsschakelapparatuur voor primaire en secundaire distributie tot en met 24 kV met SF6/F-gassen vanaf 1 januari 2026 in principe niet meer mag worden geïnstalleerd. Voor uitzonderingen bestaat een formele route (in NL o.a. via ILT-melding). ([eur-lex.europa.eu](https://eur-lex.europa.eu/eli/reg/2024/573/2024-02-20/eng?utm_source=openai))

Mogen bestaande SF6-RMU’s en GIS-installaties blijven staan?

Bestaande installaties mogen in de praktijk blijven functioneren, maar je blijft verantwoordelijk voor veilig beheer, correcte werkzaamheden en aantoonbare documentatie. Bovendien kan uitbreiding/verplaatsen/ombouw na 2026 extra beperkingen hebben; beoordeel dit projectmatig met je netbeheerder en compliance-eisen. ([se.com](https://www.se.com/nl/nl/about-us/newsroom/news/press-releases/Nieuwe-SF6wetgeving-van-kracht-wat-betekent-dit-voor-jouw-organisatie-696e1039abcd24f41d09a980?utm_source=openai))

Wat is het verschil tussen een SF6-vrije RMU en een klassieke SF6-RMU?

Een SF6-vrije RMU gebruikt geen SF6 als isolatiemedium, maar bijvoorbeeld vacuüm- of luchtgeïsoleerde technologie. Dat verlaagt F-gas compliance- en handlingcomplexiteit en is toekomstbestendiger richting regelgeving en netbeheerderbeleid. ([m2e.nl](https://m2e.nl/oplossingen/sf6-vrij-compactstation?utm_source=openai))

Wanneer is retrofit slimmer dan volledige vervanging van het station?

Retrofit is vaak logisch als de behuizing/trafo/LS nog voldoende restlevensduur hebben en de MV-schakelinstallatie end-of-life is, of als je downtime wilt minimaliseren met een gefaseerde ombouw. De keuze hangt af van ruimte, kabelwerk, acceptatie-eisen, leverbaarheid en test/commissioning-risico’s.

Welke technische testen zijn minimaal nodig na vervanging van een RMU?

Minimaal wil je een FAT (functionele checks, interlocks, IO, instellingenreview) en een SAT op locatie (secundaire injectie, ketentests, schakelfuncties, telemetrie/SCADA waar van toepassing) met een compleet opleverdossier (as-built en testrapporten). ([m2e.nl](https://m2e.nl/oplossingen/sf6-vrij-compactstation?utm_source=openai))